“Leiderschap is het product is van vele jaren ervaring, uitproberen, trainen en feedback. Het vraagt skills die, net als bij de echte magiërs, ‘vanzelf’ lijken te gaan, maar het product zijn van vele jaren hard werk en training! Vanuit mijn vele jaren ervaring in ‘Leadership training en coaching’ in een grote wereldwijd opererende organisatie, waar we het voorrecht hadden om te werken met een ‘common framework’ van ‘leadership attributes’, vind ik de opzet van dit boek zeer herkenbaar en nuttig. Het is zeker de moeite waard om te lezen en ervan te leren!”
Jack Tabak
Voormalig HR-directeur van Shell Upstream, zelfstandig extern adviseur McKinsey
”We hebben veel meer invloed dan we vaak zelf denken. Echt uit kunnen zoomen en reflecteren op jezelf is daarbij cruciaal. Dit boek helpt daarbij. En heel veel vlieguren maken! Snappen alleen is niet voldoende. Je moet het je eigen maken. Oefenen. Experimenteren. Toepassen. En daar weer op reflecteren. Verdiepen. Borgen. De grens van de comfort-zone willen opzoeken met jezelf én in verbinding met elkaar. Geen excuses verzinnen. Anders kom je nergens. Dat vraagt ook moed. En kunnen verduren. Want soms zie je pas achteraf de waarde van je investering in jezelf en anderen.”
Annemarie Reintjes
Zeer ervaren en bevlogen gespreksleider, organisatieontwikkelaar en leiderschapscoach. Begeleid mensen en organisaties in de ontwikkeling die ze willen maken. Gecombineerd met inhoudelijke kennis over besluitvorming, gesprekstechnieken en veranderkunde. Maakt de onderstroom en belemmerende patronen in teams bespreekbaar en zoekt naar de hefboom voor verandering
“Ik onderschrijf de grote waarde van de in dit boek genoemde meta-skills, waarvan een groot aantal ook in de omgang met paradoxen cruciaal zijn. Als we allemaal deze meta-skills zouden ontwikkelen en toepassen in deze complexe wereld, als mens en als leider in organisaties, dan zouden we én persoonlijk een stuk effectiever worden én bijdragen aan een betere wereld hebben. Dit boek laat zien dat we deze essentiële vaardigheden voor de 21e eeuw ook kunnen ontwikkelen.”
Ivo Brughmans
Filosoof, politicoloog en consultant, gepassioneerd door het verbinden van tegenstellingen: in onszelf, in onze relaties, in organisaties en in de samenleving. Auteur van vier boeken over de kracht van paradoxen, Zijn nieuwste boek over (de)polarisatie komt najaar 2025 uit. Veelgevraagd spreker en docent
”Sommige meta-skills heb ik al heel vroeg geleerd, omdat ik in een context zat waarin dat nodig was. Andere heb ik in de loop van mijn leven getraind, waardoor het nu als vanzelf gaat. Het gave aan het concept van dit boek is dat het uiteindelijk gaat om de vraag “wie wil ik zijn”, wat is mijn grondhouding? En daarop reflecteren en je voortdurend op ontwikkelen. We hebben natuurlijk patronen die ons hele leven terug blijven komen. Daar kun je steeds opnieuw een stap in zetten. Ik heb door dit boek weer helemaal zin om in de meta-skills te duiken en mijn liefde voor groei is opnieuw aangewakkerd. Want: “I don’t wanna die with a song inside of me”! ”
Inge Smak-Hemmes
Doorgewinterde lentefrisse teambegeleider, creëert ruimte voor mensen om elkaar met nieuwe ogen te ontmoeten en te doen wat klopt
”Het thema meta-skills, flow, ‘moeiteloosheid’, is iets wat veel mensen wel herkennen als het gebeurt, maar je vraagt je eigenlijk nooit af hoe dat dan werkt. Je ziet, voelt en herkent het wel in jezelf of bij ander, maar dan doe je er vervolgens niets (bewust) mee. Dat concreter, grijpbaar maken door de meta-skills in dit boek is op twee lagen heel interessant: om mensen bewust te laten worden dat ze überhaupt bestaan én voor wie er wat mee wil, om ze te ontwikkelen. Want dat kan dus gewoon!”
Dorien Derksen
Voormalig Hoofd Inhoud bij assessmentleverancier TTI Success Insights. Is ervan overtuigd dat alle groei begint bij inzicht. In jezelf én je omgeving. Stimuleert mensen in organisaties oprecht nieuwsgierig te zijn naar elkaar. Omdat het leuk is. En omdat het de basis vormt voor samenwerkgeluk
”Als musicus ben je voortdurend bewust en bezig met het belang van de tussenruimte, de ruimte tussen de noten, tussen jezelf en je techniek, tussen jezelf en de componist. Het belang van het houden van “zachte ogen” als je naar jezelf kijkt en als je je muzikaliteit observeert. De tussenruimte/ het energieveld oftewel “het Potentieel” is de ruimte waar de energie zich in verplaatst en waarin alles groeit wat je erin zet. Deze ruimte vraagt om stilte, luisteren, hart, oordeel-loosheid, tijdloosheid, verwondering en dat alles met zachte ogen…Zo kom je tot meesterschap. Waarbij de magie voelbaar blijft.”
Martina Hilarides
Uitvoerend musicus en theatermaker
”De beschrijvingen van deze meta-skills zijn heel gaaf. Omdat het niet gelijk ‘in een vakje’ zit. Daarmee creëer je dat mijn brein ruimer wordt. Dat ik geprikkeld en uitgenodigd wordt. Bij de titel denk je misschien “o is dat een skill?”, maar dat vind ik dus zo mooi. Je verruimt meteen door deze beschrijvingen. Een skill is iets wat je oefent. Ja maar hoe dan?!?. Hoe vaak die vraag mij wel niet gesteld is de afgelopen jaren rondom leiderschap… Vet dat dit boek daar op ingaat!”
Ineke Hurkmans
Innoverend ondernemer. Ontwikkelt al 24 jaar projecten die verbindingen beweging creëren. Gaat ervan uit dat iedereen het antwoord in zich heeft. Schrijft een boek over De Kunst van op je Handen Zitten
Foto door: Charlotte Grips
”Wat bepaalt of mensen jou als leider ervaren en bereid zijn met je mee op reis te gaan? Wat zien mensen dan van jou? Hoe gebruik je de meta-skills in het samenzijn met mensen? Grote leiders pakken de handschoen op, benoemen de aap in de kamer, hebben geen dubbele agenda, zijn niet bang zichzelf te ‘exposen’. Ze zorgen voor hun eigen ziel, zodat ze geïnspireerd en bevlogen blijven. Laten hun eigen unieke eigenschappen tot volle wasdom komen én faciliteren anderen dat ook te doen. Wat daarvoor nodig is, is vrij zijn van onrust en vrij zijn van de wens tot macht. Dat zijn twee randvoorwaarden om tot inzichten te komen en jezelf te vernieuwen. Het bovenstaande citaat van Walt Disney is daarnaast voor mij een wijze les en mooi voorbeeld voor elke leider.”
Monique van Dijen
Doorleefde expertise in Governance, Strategy, Innovation, Business Transformation, High Performing Organizations & Teams en Leadership/Change. Focus op het samen met mensen ambities en doelen realiseren
”Ik denk dat het begrip magie zich in essentie niet bewust laat maken en dat er in de tussenruimte altijd magie aan de orde zal zijn. Juist omdat mensen steeds nieuwsgierig en onderzoekend zullen zijn en een begrip als magie nodig hebben om het nog niet kenbare te duiden in een uitdijende tussenruimte. Het gevaar ligt op de loer van een boek dat een ideale wereld beschrijft in termen van abstracties, idealen, metaforen. Daar zijn er al zoveel van. Gelukkig staan er in dit boek meesters en magiërs van de tussenruimte. En gaat het over wat anderen van hen kunnen leren en hoe ze dat leren kunnen praktiseren. Mooi dat de auteur ook naar de meta-skills kijkt door de bril van congruentie en de aanbevolen meta- skills zelf heeft toegepast op het proces van het schrijven van het boek.”
Dirk Hilarides
Bestuurder en toezichthouder met een bijzondere belangstelling voor het publiek domein en de daaraan gerelateerde leer- en verander processen
”Ik herken alle meta-skills! In mijn werk zie ik veel mensen die op basis van intuïtie en vertrouwen aan de slag gaan. En hierbij open staan voor het avontuur en niet bang zijn om onderuit te gaan. Voor mij geldt vooral het weten en vertrouwen dat het goed komt. Er is altijd iemand als vangnet, en leren niet bestaat zonder soms te vallen. Vooral bij gemeentelijke organisaties zie ik dat het vaak medewerkers niet ontbreekt aan gedrevenheid, wel vaak aan vertrouwen en liefdevol confronteren. En dat is toch ook echt nodig! Showing up! Naar jezelf, naar de ander, naar je project en naar de organisatie.”
Arjan van Liere
Ondernemer en online strateeg in het sociaal domein. ‘Voor wie ben je er eigenlijk? is zijn vertrekpunt bij het ontwikkelen van nieuwe strategieën. Denkt in mogelijkheden en gelooft in samen leren en experimenteren om te innoveren.
”Als je je meta-skills op orde hebt, dan maakt het minder uit welke methode je gebruikt, want dat dan draag je het geheel. Je kunt je meta-skills ontwikkelen als je daarvoor kiest. Er zijn wel elementen waar de één meer en de ander minder talent in heeft. De één kan het van nature iets makkelijker dan de ander. Meta-skills gaan over hoe je er in een groep zowel voor elk individu als voor de hele groep, als voor de theorie die je wilt overbrengen of de strategie als leider kunt zijn. Dat zijn deelvaardigheden die je kunt leren. Ik ben daar in de loop der tijd beter in geworden. Het is ook wel iets wat je moet blijven trainen en het kost ook energie. Het is soms veel makkelijker om gewoon iets te vinden.”
Jitske Kramer
Corporate antropoloog, spreker, één van de grondleggers van Deep Democracy in Nederland, schrijver van o.a.‘Tricky Tijden’. Prikkelt, daagt uit, inspireert en verbindt
Foto door: Marie Broeckman
”Het zou heel goed zijn voor iedereen om de thema’s van dit boek te onderzoeken. Het zou tof zijn als het ook voor jonge mensen beschikbaar komt. Zij stoeien hiermee in deze complexe wereld en zijn de toekomst. Als mensen deze principes ook kunnen leren aan hun kinderen dan kan de wereld veranderen. We hebben zoveel prikkels. Het is echt belangrijk om de tijd te nemen om stil te staan, naar jezelf te luisteren en de dingen met aandacht te doen.”
Folkert Hilarides
Gedreven en nieuwsgierige manager en trainer. Al decennia lang een toegewijd vechtsporter. Vindt aansluiting bij de mensen om hem heen en stimuleert hen om het beste uit zichzelf te halen. ‘Nothing worth having comes easy’
”Niet iedereen kan een goede leider zijn, het moet er wel inzitten. Maar ervaring doet ook heel veel. Het is net als bij mensen die muziek maken: sommigen zijn getalenteerd geboren, anderen maken heel veel trainingsuren.”
Diana Monissen
Zeer ervaren, bevlogen en gepassioneerde bestuurder en toezichthouder. Realiseerde onder meer het Prinses Máxima Centrum voor Kinderoncologie